ข้ามไปยังเนื้อหา

เทคนิคการผลิต【เซโตคุโระ】

หนึ่งเตาจากหนึ่ง

เซโตะกุโระมีเอกลักษณ์อยู่ที่สีดำลึกราวกับจะดูดสายตาเข้าไป

การสร้างสีดำอันงดงามนี้ใช้เทคนิคเคลือบด้วยน้ำเคลือบที่ผสมขี้เถ้ากับโอนิอิตะ (ดินที่มีธาตุเหล็ก) แล้วดึงชิ้นงานออกจากเตาขณะที่ยังเผาอยู่ในอุณหภูมิสูง เพื่อทำให้เย็นลงอย่างรวดเร็ว

เทคนิคนี้มีอีกชื่อว่า "ฮิคิดาชิกุโระ" (ดำดึงออกจากเตา)

เซโตะกุโระเป็นภาชนะในตำนานที่ถูกสร้างขึ้นในโลกของชาเมื่อกว่า 450 ปีก่อน และผลิตอยู่เพียง 30 ปีเท่านั้น กล่าวกันว่าเป็นภาชนะแบบญี่ปุ่นที่มีคุณค่าเฉพาะตัวภายในสุนทรียะวาบิ-ซาบิอันเป็นเอกลักษณ์ของญี่ปุ่นในโลกของพิธีชงชา

เมื่อดึงออกจากเตาที่อุณหภูมิกว่า 1,100 องศาแล้วทำให้เย็นลงอย่างรวดเร็ว ชิ้นงานจะเปลี่ยนเป็นสีดำสนิทพร้อมกับเสียงอันไพเราะ (เสียงของคันนิว ลายละเอียดบนผิวเคลือบ)

เซโตะกุโระเผาได้อย่างมากเพียง 3 ชิ้นต่อการเผาหนึ่งครั้ง

การให้ได้สีดำที่น่าพอใจนั้นยากยิ่ง เราจึงถือว่า "หนึ่งเตา หนึ่งชิ้น" หากได้ผลงานที่น่าพอใจเพียงชิ้นเดียวก็ถือว่าดีแล้ว

ดิน Mogusa ซึ่งเป็นวัตถุดิบของเซโตะกุโระและชิโนะ
เป็นดินหายากและหายากที่จะได้มา
และจะกลายเป็นภาชนะที่หายากในอนาคต

ดินที่ได้จากภูมิภาคมิโนะถือว่าเป็นดิน (ดินเหนียว) ที่หายากในโลก
ดินเปลี่ยนแปลงคุณสมบัติตามกิจกรรมของภูเขาไฟและฝนเป็นเวลาหลายหมื่นปี ภูมิประเทศธรรมชาติที่ล้อมรอบด้วยภูเขาได้สร้างดินที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะของภูมิภาคนี้ ดินที่สะสมในภูมิภาคนี้ที่เรียกกันว่าดิน Mogusa มีปริมาณเหล็กเล็กน้อยและทนต่อการเย็นตัวอย่างรวดเร็วได้ สิ่งนี้ทำให้เกิดสีดำมันวาวที่ดูดซับของเซโตะกุโระและเผยให้เห็นสีไฟที่สวยงามซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของชิโนะ ดิน Mogusa หยาบและมีอากาศจำนวนมากรวมอยู่ในนั้น ทำให้รู้สึกอบอุ่นและอ่อนนุ่มเมื่อจับหลังจากเผา

100 วันของกระบวนการทำเครื่องเคลือบ

การกระบวนการทำเครื่องเคลือบประมาณ 100 วันจนถึงเสร็จสมบูรณ์ ที่จะสร้างสรรค์ผลงานที่ไม่เหมือนใคร ด้วยการพบกันครั้งคราวที่หลากหลาย
วันที่ 3
การขุดดิน
3 วัน

ดินโมกุซะเป็นดินที่หายากอย่างยิ่ง แม้ในแคว้นมิโนะเองก็มีเพียงไม่กี่ภูเขาที่ขุดได้ และว่ากันว่าจากแหล่งหนึ่งได้ดินเพียงราว 50 ลูกบาศก์เซนติเมตรเท่านั้น ความจริงก็คือ ทุกวันนี้แทบไม่อาจหาดินโมกุซะคุณภาพดีได้อีกแล้ว

วันที่ 10
การร่างแบบ
7 วัน

ผมซึมซับความงามของสี่ฤดูและความเปลี่ยนแปลงของธรรมชาติในญี่ปุ่น ปล่อยให้มันตกตะกอนอยู่ในใจ แล้วถ่ายทอดออกมาเป็นรูปทรงผ่านการร่างแบบ การวาดนั้นใกล้เคียงกับการนำสิ่งที่อยู่ในใจออกมาสู่กระดาษ ผมใช้เวลาราวเจ็ดวันเพื่อใคร่ครวญรูปทรงและสีสันอย่างพิถีพิถัน

วันที่ 70
การหมักดิน
60 วัน

ใช้ตะแกรงร่อนเอาสิ่งเจือปนและก้อนกรวดเล็ก ๆ ออก แล้วแยกธาตุเหล็กออกจากดิน จากนั้นปรับความเหนียวของดินให้เหมาะกับขั้นตอนถัดไป และหมักดินทิ้งไว้สองถึงสามเดือน ความพิถีพิถันในขั้นตอนนี้ส่งผลอย่างมากต่อผลงานที่เสร็จสมบูรณ์

วันที่ 73
การนวดดินและขึ้นรูปด้วยแป้นหมุน
3 วัน

การนวดดินมีสองขั้นตอน คือการนวดหยาบเพื่อให้ความแข็งของดินสม่ำเสมอ และการนวดเกลียว (คิคุเนริ) เพื่อไล่อากาศออก เนื่องจากต้องไม่ให้ดินแห้ง งานนี้จึงต้องอาศัยฝีมือที่ชำนาญและรวดเร็ว การปรับความแข็งของดินให้เหมาะกับวิธีขึ้นรูป ไม่ว่าจะปั้นด้วยมือ ขึ้นรูปด้วยแป้นหมุน หรือขึ้นรูปด้วยแผ่นดิน ทำให้แสดงความงามได้หลากหลายรูปแบบ

ในภาษาญี่ปุ่น เราไม่ได้ "หมุน" แป้นหมุน แต่ "ดึง" แป้นหมุน (ฮิคุ) ซึ่งเป็นคำที่มีความหมายถึงการขจัดส่วนเกินออกจนเหลือเพียงแก่นแท้ด้วย ที่ซน (尊) เรายังให้ความหมายว่า "ดึงออกมา" อีกด้วย ขอให้สัมผัสความงามของการลดทอน สิ่งที่คงเหลืออยู่เมื่อตัดสิ่งที่ไม่จำเป็นออกไปทั้งหมด ยกเว้นผลงานบางชิ้น ซนใช้แป้นหมุนแบบหมุนด้วยมือ ซึ่งจำลองขึ้นอย่างซื่อตรงจากแป้นหมุนที่ใช้กันจริงเมื่อร้อยปีก่อน

วันที่ 80
การแต่งรูปทรง
7 วัน

หลังจากผึ่งให้แห้งสองสามวัน ก็แต่งรูปทรงและเก็บรายละเอียดของชิ้นงาน แม้ส่วนใหญ่จะถูกน้ำเคลือบปกคลุมในภายหลัง แต่โครงสร้างพื้นฐานนั้นซ่อนไม่ได้ และส่งผลอย่างมากต่อการเผาครั้งสุดท้าย ผมใช้ไม้พายที่ทำขึ้นเองจากไม้สนแดง มากกว่าสิบแบบ เลือกใช้ตามส่วนที่แต่ง และใช้เวลากับทุกรายละเอียดจนได้รูปทรงในอุดมคติ

วันที่ 87
การผึ่งแห้ง
7 วัน

ไม่ใช้เครื่องอบแห้งใด ๆ ทั้งสิ้น ชิ้นงานผึ่งให้แห้งด้วยลมธรรมชาติ การรอคอยอย่างอดทนให้ความชื้นค่อย ๆ ระเหยออกจากดิน คือจิตวิญญาณในการสร้างสรรค์ของซน ที่ยึดมั่นในวิธีการแบบดั้งเดิม ที่เวิร์กช็อปซึ่งตั้งอยู่บนที่ราบสูง เสียงของสายลมดังอยู่ทุกฤดูกาล สายลมสอนเราว่า เสียงลมที่พัดผ่านผืนดินก็เป็นส่วนหนึ่งของผลงานเช่นกัน

วันที่ 90
การเผาดิบ
3 วัน

ในเตาขนาดเล็ก ความชื้นที่ยังหลงเหลือในดินจะถูกไล่ออกไป ต่างจากดินชนิดอื่น ดินโมกุซะแตกร้าวได้ง่ายเป็นพิเศษขณะเย็นตัว จึงต้องตั้งอุณหภูมิเตาให้ต่ำลงเพื่อลดความเสี่ยงนี้ หากเผาดิบด้วยอุณหภูมิสูงเกินไป ดินจะแน่นเกินจนน้ำเคลือบเกาะได้ไม่ดี แต่หากอุณหภูมิต่ำเกินไป ดินจะอ่อนตัวเมื่อเคลือบและรูปทรงจะทรุดลง

วันที่ 93
การเคลือบ
3 วัน

[ชิโนะ] น้ำเคลือบที่ผสมจากเฟลด์สปาร์หลายชนิดให้สีขาวราวกับหิมะแรกตก สีขาวนี้เปลี่ยนไปอย่างละเอียดอ่อนตามสัดส่วนของเฟลด์สปาร์ ชิโนะชั้นเลิศจึงเกิดขึ้นได้จากการลองผิดลองถูกครั้งแล้วครั้งเล่าเท่านั้น
[เซโตะกุโระ] เฉดของสีดำเปลี่ยนไปอย่างละเอียดอ่อนตามชนิดของขี้เถ้าไม้ที่ใช้ จึงต้องทดลองส่วนผสมมากมายเพื่อให้ได้สีดำในอุดมคติ

วันที่ 100
การเผาเคลือบ
7 วัน

ผมเงี่ยหูฟังเสียงของเตาด้วยประสาทสัมผัสทั้งห้าที่ตื่นตัวเต็มที่ เนื่องจากผลลัพธ์เปลี่ยนไปอย่างมากตามฤดูกาลและสภาพอากาศ ระหว่างการเผา ผมจึงเผชิญหน้ากับไฟและปรับอุณหภูมิต่อเนื่องนานกว่าห้าวัน นี่คือช่วงเวลาเดียวที่ไม่อาจสนทนากับดินได้ แต่ก็เป็นช่วงเวลาอันรื่นรมย์ของการสนทนากับไฟ จนกว่าจะเปิดประตูเตา ไม่มีทางรู้ได้เลยว่าสีสันและผิวงานจะออกมาเช่นไร และมีเพียงราวหนึ่งในสิบชิ้นเท่านั้นที่ออกมาดังที่หวังไว้

prev
next

ถ้วยมัทฉะเซโตะกุโระ (ชาวัน)

ถ้วยมัทฉะเซโตะกุโระ (ชาวัน)

เซโตะกุโระมีเอกลักษณ์อยู่ที่สีดำลึกราวกับจะดูดสายตาเข้าไป
การสร้างสีดำอันงดงามนี้ใช้เทคนิคเคลือบด้วยน้ำเคลือบที่ผสมขี้เถ้ากับโอนิอิตะ (ดินที่มีธาตุเหล็ก) แล้วดึงชิ้นงานออกจากเตาขณะที่ยังเผาอยู่ในอุณหภูมิสูง เพื่อทำให้เย็นลงอย่างรวดเร็ว
เทคนิคนี้มีอีกชื่อว่า "ฮิคิดาชิกุโระ" (ดำดึงออกจากเตา)
เซโตะกุโระเป็นภาชนะในตำนานที่ถูกสร้างขึ้นในโลกของชาเมื่อกว่า 450 ปีก่อน และผลิตอยู่เพียง 30 ปีเท่านั้น กล่าวกันว่าเป็นภาชนะแบบญี่ปุ่นที่มีคุณค่าเฉพาะตัวภายในสุนทรียะวาบิ-ซาบิอันเป็นเอกลักษณ์ของญี่ปุ่นในโลกของพิธีชงชา เมื่อดึงออกจากเตาที่อุณหภูมิกว่า 1,100 องศาแล้วทำให้เย็นลงอย่างรวดเร็ว ชิ้นงานจะเปลี่ยนเป็นสีดำสนิทพร้อมกับเสียงอันไพเราะ (เสียงของคันนิว ลายละเอียดบนผิวเคลือบ)
เซโตะกุโระเผาได้อย่างมากเพียง 3 ชิ้นต่อการเผาหนึ่งครั้ง
การให้ได้สีดำที่น่าพอใจนั้นยากยิ่ง เราจึงถือว่า "หนึ่งเตา หนึ่งชิ้น" หากได้ผลงานที่น่าพอใจเพียงชิ้นเดียวก็ถือว่าดีแล้ว

ดูผลงาน

จานเซโตะกุโระ

จานเซโตะกุโระ

ในอดีต สีดำถูกพิจารณาว่าเป็นสีที่สำคัญ

เซโตะกุโระมีสีดำที่ดึงดูด และช่วยเสริมสวยให้อาหารบนจาน

ลองเสนออาหารหลักที่มีสีสดใสพิเศษดูไหม

สนุกกับอาหารอร่อย ไวน์อร่อย และจานที่ดี เพื่อสร้างช่วงเวลาพิเศษ

นอกจากนี้ ใช้เป็นของตกแต่ง การวางไว้ 1 ชิ้นก็มีเสน่ห์และเพิ่มความเงียบสงบและเคร่งครัดให้กับห้อง

ดูผลงาน

ถ้วยสาเกเซโตะกุโระ (ชูโนมิ)

ถ้วยสาเกเซโตะกุโระ (ชูโนมิ)

ในคืนหนึ่ง สำหรับการดื่มเหล้าในเวลาค่ำคืน ลองดื่มเหล้าเซโตะกุโระคะ

เซโตะกุโระคะมีสีดำลึกที่ดึงดูดใจ

ในความเงียบเหงาของคืน ลองคิดถึงสิ่งต่าง ๆ และดื่มเหล้าเซโตะกุโระคะไปด้วยกัน

ในยุค ในอดีต ห้องมักจะมืดมิด แม้ว่าจะเปิดไฟ

ในปัจจุบัน ห้องจะสว่างสดใสเมื่อเปิดไฟ แต่การมองถ้วยจะทำให้คุณรู้สึกถึงความมืดลึกในยุคที่ไม่มีไฟฟ้า และเวลานี้เป็นเวลาที่ดีที่จะคิดถึงสิ่งต่าง ๆ

ในยุคที่มีข้อมูลมากมาย ลองคิดถึงสิ่งต่าง ๆ โดยไม่เปิดทีวีหรือสมาร์ทโฟน และมองถ้วยไปด้วยกัน

ดูผลงาน

ใช้ภาชนะให้ได้นาน・วิธีดูแลรักษา

ขั้นตอนที่ 1
ล้าง

โปรดล้างด้วยน้ำโดยไม่ใช้สบู่ และใช้ฟองน้ำอ่อนๆล้าง

ขั้นตอนที่ 2
เช็ด

ใช้ผ้าอ่อนหรือกระดาษทิชชู่เช็ดน้ำ

ขั้นตอนที่ 3 (ถ้วยมัทฉะ)
การอบแห้ง

ตากแดด 2 ชั่วโมง หากอากาศไม่ดีหรือตากในร่ม กรุณาตากอย่างน้อย 12 ชั่วโมง
ก้นถ้วยมัทฉะ (โคได) เป็นส่วนที่สัมผัสดินหายากได้โดยตรง แต่ดูดซับน้ำได้ง่าย
เพื่อป้องกันเชื้อรา กรุณาทำจนถึงขั้นตอนการตากแห้งใน STEP 3

ดูวิธีดูแลรักษาภาชนะโดยละเอียด